Robinia

Robinia pseudoacacia door Flickr user pizzodisevo

Robinia pseudoacacia is een houtsoort die goed te vergelijken is qua kwaliteit met tal van tropische hardhoutsoorten. Robinia behoort tot duurzaamheidsklasse 1. De soort groeit goed in het Nederlandse klimaat en we vinden dan ook een aantal plantages in eigen land. Er worden op de Nederlandse markt ook beleggingen aangeboden in bijvoorbeeld Poolse en Tsjechische plantages.

Aanbieders van Robinia beleggingen[bewerken]

Inmiddels zijn er geen Robinia aanbieders meer op de Nederlandse markt. Wat volgt zijn een paar voormalige aanbieders:

Risico's van Robinia[bewerken]

Moeilijk om rechte stammen te krijgen[bewerken]

In de eerste plaats is het lastig om Robinia pootgoed te vinden dat in voldoende mate rechte stammen produceert. Van zichzelf hebben de meeste Robinia variëteiten de neiging om nogal kwarrig en struikachtig uit te groeien en is het nodige snoeiwerk vereist om redelijk rechte stammen over te houden. Daarom is de keuze van de variëteiten van groot belang. Verder kan door intensief handmatig beheer in de eerste 4 jaren en door keuze van de juiste pootafstand de boom worden gemotiveerd om "de hoogte in te gaan".

Een anonieme robinia-aanbieder stelt echter dat het niet moeielijk is, mits je de juiste stekjes hebt. Dit klopt, tegenwoordig zijn er bepaalde ondersoorten van de Robinia die van nature recht groeien.

Klimaat(on)geschiktheid[bewerken]

Robinia bevindt zich hier aan de grenzen van haar verspreidingsgebied. Dat betekent dat de boom hier langzamer zal groeien dan in de zuidelijker en oostelijker gebieden waar hij meer thuis hoort. De groeicijfers moeten dus voor onze streken met de nodige voorzichtigheid geschat worden. Verder zal de ziektegevoeligheid extra groot zijn vanwege de voor Robinia marginale klimaat-omstandigheden. Dat houdt extra risico's in. Nederland is niet geschikt voor het telen van Robinia, maar dat ligt meer aan de vochtige grond dan aan het weer. Oost Europa is beter geschikt, omdat de grond hier wat zanderiger is.; Beperking van deze risico's is mogelijk door de bodemgesteldheid ter plaatse te laten testen zodat een lokatie uitgekozen kan worden waar Robinia optimaal kan groeien. Het is al gebleken dat het zeer goed mogelijk is een bovengemiddelde groei te verkrijgen in Nederland op zandgrond met enige leem.

Te korte omlooptijd voor de te verwachten langzame groei[bewerken]

In ons koele klimaat groeien bomen in het algemeen langzamer dan in de tropen. Dat geldt in het bijzonder voor de hardere houtsoorten, waar Robinia ook toe behoort. Er moet dus rekening worden gehouden met langere omlooptijden dan worden gehanteerd voor tropische herbebossingsprojecten. Daarbij opgeteld kan worden dat voor de meeste Teak- en andere tropische herbebossingsprojecten te optimistische groei-snelheden en oogst-schema's worden gepresenteerd. Om die reden zijn geprognotiseerde omlooptijden van rond de 20 of 25 jaar voor Robinia in Nederland tamelijk kort, maar de praktijk moet uitwijzen of de beloofde groeisnelheid inderdaad een probleem is, er zijn aanwijzingen dat het mogelijk is Robinia in Nederland te telen met bovengemiddelde groei, afhankelijk van lokatie en met name geschiktheid van de bodensamenstelling.

Volgens de Stichting Robinia moet rekening worden gehouden met een omlooptijd van 30 jaar. De opbrengst zal dan na 30 jaar ongeveer 300 m3 [per ha] bedragen, onverzaagd.

Verschillende beheermodellen hanteren verschillende omlooptijden, afhankelijk van of gestreefd wordt naar maximale houtvolume-opbrengst per jaar of maximale-prijs opbrengst (langere/bredere planken) per jaar en van welke groeiverwachting gehanteerd wordt. In Oirschot staat een particuliere plantage die beheerd wordt voor een 20-jarige omlooptijd volgens advies van de Stichting Robinia, met name omdat de groei van de opstand zeer goed is en omdat het landbouwperceel dat gebruikt wordt niet langer dan 40 jaar een bomenopstand mag hebben, daarna moet het weer ingericht zijn als landbouwgrond om te voorkomen dat het een permanente bestemming als bos krijgt.

Lage houtprijs en hoge arbeidskosten[bewerken]

Hoewel hout dat hier wordt gekweekt dicht bij een mogelijke afzetmarkt zit en dus minder vervoerskosten vergt, moet men de prijzen van Robinia-hout toch wel lager inschatten dan van het wereldwijd erg gewilde Teak. Te verwachten marktprijzen, een lagere groeisnelheid, een langere omlooptijd en hogere, Europese, arbeidskosten zullen er voor zorgen dat de eventuele rendementen lager zullen liggen dan van het bekende teak.

Een van de voordelen van een lokale plantage is dat het eenvoudig mogelijk is de plantage zelf te bezoeken en tussen de eigen bomen te wandelen, wat een grote voldoening en vreugde kan geven die moeilijk in woorden of een geldbedrag is uit te drukken.

Een ander -financieel- voordeel is dat gedurende de omlooptijd van Robinia er tussentijdse dunningen plaatsvinden, die rondhout opleveren wat een versneld rendement kan brengen (een van de redenen van zeer korte omlooptijden voor sommige beheersmodellen). Het is echter altijd nodig om kosten/baten af te wegen, d.w.z. arbeidsloon en verwachte opbrengst van het rondhout tegenover elkaar te zetten alvorens te beslissen tot ingreep in de opstand.

Robinia Pseuacacia, gefotografeerd door Flickr user urbanlegend

Te hoge instapprijzen voor beleggers[bewerken]

De meeste aanbieders van Robinia participaties spiegelden veel te hoge rendementen voor. Bovendien zijn de prijzen die worden gevraagd voor een hectare Robinia in de regel vele malen hoger dan voor teak-participaties in de tropen.

Hierdoor lijkt het onmogelijk om enig positief rendement te maken op deze Robinia investeringen.

Het is alleen mogelijk iets aan Robinia plantages te verdienen indien de aanschafprijzen per hectare een stuk lager liggen dan voor gebruikelijke teak-investeringen. Meestal is het omgekeerde echter het geval. Om die reden zijn de meeste aanbiedingen om in Robinia plantages te investeren o.i. sterk af te raden. Een aantal van deze, veel te dure, (Robinia) aanbieders zijn bijvoorbeeld:

  • Groen Invest Nederland, (investering € 51.049,80 / ha ) "van twijfelachtige faam"
  • Robinia Gold, (investering +/- € 90.756,- / ha !). (Deze firma is intussen failliet.)
  • Succes Invest, Na informatie te hebben ingewonnen bij de Stichting Robinia is ons gebleken dat Succes Invest in feite nooit van de grond is gekomen. Er bestonden banden met EcoBel, een bedrijf dat inmiddels door de rechter is veroordeeld wegens fraude.
  • Multi Tree Fund (investering € 45.378,- tot € 9.076,- / ha !) Hierbij gaat het om Paulownia (Kiri) bomen in Zuid Frankrijk of in Australië. Er wordt hierbij geadverteerd met de onwaarschijnlijke omlooptijd van 7 jaar(!) resp. 10 jaar, waardoor het "geschatte" rendement dan weer op 11% à 16% per jaar uitkomt.

Voor - te dure - investeringen in Europese notenhout-plantages gelden soortgelijke overwegingen.

~~Een optie die vaak onderbelicht blijft, maar waar de Stichting Robinia wel ervaring mee heeft, is het aanleggen van Robinia op particuliere percelen. Dit voorkomt de meeste financiele nadelen van de professioneel aangeboden Robinia plantages, waarbij de particulier vaak alleen de houtopbrengst krijgt maar niet het eigendomsrecht op het perceel. Terwijl voor dezelfde (of vaak nog lagere) prijs een perceel landbouwgrond aangekocht kan worden plus Robinia pootgoed en er nog geld overblijft voor een beheersplan. Hierbij kan de Stichting het beheer van het terrein voor de eerste 3 jaren op zich nemen. Vooropgesteld dient te worden dat niet ieder stuk grond geschikt is, dus alvorens tot aankoop van een perceel over te gaan is het zinvol om (de geschiktheid voor Robinia als ontbindende voorwaarde op te nemen en) de bodemgesteldheid te laten keuren.

Vraatschade[bewerken]

Vooral in de eerste twee jaren treedt vraat op, als de jonge aangroei nog laag is en dieren er bij kunnen. Met name konijnen en reeën zijn te duchten. Indien er ter plaatse veel konijnen voorkomen, dan is een goede afspraak met een lokale jager aan te bevelen, want maatregelen zoals een gaas-hekwerk kunnen ook averechts werken en de dieren juist bescherming bieden binnen de plantage. Tegen reeën werkt een hek over het algemeen wel; maar er is voldoende hoogte nodig, ongeveer 1,5 meter,om te verhinderen dat ze er overheen springen. Dit jaagt de kosten zodanig op, dat het alleen in extreme gevallen een oplossing biedt, veel goedkoper is het om beschadigd pootgoed te vervangen en eventueel in het tweede jaar opnieuw te starten in de delen die het ergst getroffen zijn door vraat.

Meer informatie[bewerken]

Voor meer informatie over de mogelijkheden en beperkingen voor de teelt van Robiniahout in Nederland kunt u naar [1] gaan om een rapport van Alterra hierover in te zien. Voor vragen over een partikuliere Robinia plantage van 3 ha in Oirschot, gaarne een email sturen naar cor_van_de_water@hotmail.com met vermelding Robinia.

Zie ook[bewerken]


Het is, als u aanvullingen of correcties op de inhoud van deze pagina heeft, erg gemakkelijk om de pagina te wijzigen. De bewerk functie van iedere pagina is zo intuïtief dat u alleen maar hoeft te kunnen typen om een pagina te bewerken. Bovendien kunnen mislukte wijzigingen altijd weer gemakkelijk ongedaan gemaakt worden.